Kindvriendelijke buurt bovenop Rotterdam

Bachelor scriptie, architectuur en constructie engineering
door Robin-Jay King
Onderzoek
In het centrum van Rotterdam heeft de stad te maken met een grote leegstand van kantoorgebouwen. Om de kantoorgebouwen een nieuwe toekomst te geven heeft de gemeente deze gebouwen ondergebracht in herstructureringslocaties. Met dit scriptieonderzoek is één van deze locaties gebruikt als basis voor een nieuw type gezinswoningen in het centrum van Rotterdam, door letterlijk bovenop het kantoorgebouw te bouwen.
Tijdens het onderzoek werd rekening gehouden met de volgende vier ontwerpprincipes:
1. Kunnen de woningen worden ontworpen zonder het bestaande gebouw veel aan te passen?
2. Kunnen de woningen worden ontworpen zonder de bestaande omgeving veel aan te tasten?
3. Is het mogelijk om een goede privé-buitenruimte te maken voor de individuele woningen?
4. Is het mogelijk om efficiënte woningplattegronden te maken met genoeg slaapkamers?
Locatie
De locatie voor dit project was het dak van het kantoorgebouw “de Eendracht” aan de Westblaak in Rotterdam. De onorthodoxe locatie is gekozen op basis van de wensen van de doelgroep. De buurt moest veilig en kindvriendelijk zijn en in de buurt van alle soorten voorzieningen. De Westblaak is één van de groenste straten van Rotterdam met in het midden van de straat een groot skatepark. Het ligt naast het culturele deel van de stad, dat tevens is verbonden met het grootste park in het centrum van Rotterdam. De locatie onttrekt zich van de drukte van het winkelgebied en aan de andere zijde de drukke horecastraat Witte de With. Daarnaast is de Westblaak per auto goed bereikbaar en het gebouw ligt naast de metrohalte Eendrachtsplein.
20190603 Rotterdam kaartje 2.jpg
Locatie in het centrum van Rotterdam
Koppeling aan het bestaande gebouw
Het kantoorgebouw is in de jaren 60 gebouwd. Het maakte deel uit van de wederopbouw in Rotterdam. De architectuur wordt gekemerkd door platte daken en het repetitief gebruik van bouwkundige elementen, daarnaast is de constructie over-gedimensioneerd. Om de massa op het dak te maken is voor een lichte constructiemethode gekozen zodat de bestaande constructie en het dak niet aangepast hoeven te worden. De lichtgewicht constructiemethode “Staalframebouw” wordt bovenop kleine kolommen gezet bovenop het bestaande dak. Via de bestaande constructie wordt de kracht naar de fundering afdragen. Tussen het bestaande dak en de vloer van de nieuwe massa ontstaat een plenum waar de nieuwe installaties in weggewerkt kunnen worden. De bestaande installaties op het dak zijn terug geplaatst in de ruimte op de bovenste etage die in het originele ontwerp als installatieruimte is aangegeven. Omdat deze ruimte niet genoeg ventileert is de zwarte aluminium bekleding vervangen door geperforeerde aluminium beplating, hiermee is geprobeerd het originele karakter van het gebouw te behouden.
Ontwerp
Het ontwerp van de optopping is zo bedacht dat er vanaf het maaiveld bijna geen verschil waarneembaar is met de bestaande bebouwde omgeving. Door de lagen naar boven toe steeds 3 meter terug te leggen is er nauwelijks verschil in de schaduwval ten opzichte van de huidige situatie. Dit leidde ertoe om de massa drie lagen hoog te maken. In totaal ligt het hoogste woningtype namelijk 9 meter terug waardoor dit woningtype nog 7,2 meter diep is.
De setbacks worden grotendeels gebruikt als gemeenschappelijke en private groene buitenruimten. Alleen het voorste deel is ontworpen als gemeenschappelijke corridor.Door de toevoeging van een groene wand naast de entree wordt het gevoel van een tuin versterkt. De vluchtrappen die deel uitmaken van het ontwerp lopen via de terrassen naar beneden. De trappen eindigen in uitstekende punten, waar ruimte is voor interactie met buurtgenoten.
sociale interactie op het dak
Woningontwerp
Bij het ontwerp van de woningen is volledig ingezet op het zo efficient mogelijk gebruiken van de ruimte zonder woningcomfort te moeten offeren. De woningen zijn verdeeld in 3 zones, de woonzone, de technische zone en de privé zone. In de woonzone vind je de woonkamer, eetkamer en mogelijk een slaapkamer. In de privé zone vind je de meeste slaapkamers en een studeerkamer. De technische zone bepaalt de diepte van de andere zones. Om het leidingwerk zo efficiënt mogelijk in de woningen te plaatsen zijn de technische zones boven elkaar geplaatst. In de technische zone vind je de keuken, badkamers, toiletten en opslagruimten, met plek voor een wasmachine.
Om meer sociale cohesie te creëren zijn de woonkamers en eetkamers direct aan de tuinen geschakeld, waardoor ook meteen de voorzijde van de woning als woonzone is gedefinieerd. Om de openheid naar de tuinen te benadrukken is de gevel transparant gemaakt doormiddel van een vliesgevel. De groene gevel in dit deel van de woning zorgt voor de nodige privacy. In de detaillering is erop gefocust om een bijna naadloze overgang te maken tussen de buitenruimte en de woonzone. Hierdoor krijgen de bewoners de mogelijkheid om de buitenruimte bij de woonzone te betrekken.
De tuinen en de woonzone liggen aan de noordwest zijde waardoor het gewenst is om daglicht via de achterzijde(zuid) van de woning in de woonzone te krijgen. Via een werkkamer, afgescheiden door een glazen wand kan het licht de woonkamer binnentreden. De werkkamer ontsluit tevens de slaapkamers waardoor er geen kostbare verkeersruimte nodig is.
Doorsnede met de verschillende woningtypologiën
Project data:
Locatie:
Opgave:
Omvang
Ontwerp:
Status:
Team:
In samenwerking met:
Rotterdam (NL)
Onderzoek naar nieuwe gezinswoning typologiën
20 woningen
Woningen van 55 m² to 110 m²
2018
Bachelor scriptie
Robin-Jay King
Niels Olivier Architect, Hogeschool Rotterdam
Vergelijkbare projecten:
Woningen
Woningen
Woningen